Tư vấn giáo dục sức khỏe người bệnh viêm túi mật
ĐẠI CƯƠNG
- Viêm túi mật là gì?
Viêm túi mật là tình trạng túi mật bị viêm, thường do sỏi mật gây tắc nghẽn đường dẫn mật.
- Vai trò của túi mật
Túi mật có chức năng dự trữ và cô đặc dịch mật, giúp tiêu hóa chất béo.
- NGUYÊN NHÂN – YẾU TỐ NGUY CƠ
- Sỏi túi mật (nguyên nhân phổ biến nhất)
- Nhiễm trùng
- Béo phì
- Ăn nhiều chất béo
- Phụ nữ, tuổi trung niên
- Tiểu đường
- Ít vận động
- TRIỆU CHỨNG THƯỜNG GẶP
- Đau vùng hạ sườn phải (có thể lan ra sau lưng hoặc vai phải)
- Đau tăng sau ăn nhiều dầu mỡ
- Buồn nôn, nôn
- Sốt
- Đầy bụng, khó tiêu
- BIẾN CHỨNG NGUY HIỂM
Nếu không điều trị kịp thời:
- Viêm túi mật hoại tử
- Thủng túi mật
- Viêm phúc mạc
- Nhiễm trùng huyết
Có thể nguy hiểm tính mạng
- CHẨN ĐOÁN
- Khám lâm sàng
- Siêu âm ổ bụng
- Xét nghiệm máu
- CT scan (khi cần)
ĐIỀU TRỊ
- Điều trị nội khoa
- Nhịn ăn, truyền dịch
- Kháng sinh
- Giảm đau
Áp dụng trong giai đoạn cấp hoặc chờ phẫu thuật
- Điều trị ngoại khoa
Cắt túi mật là phương pháp điều trị triệt để
Phương pháp:
- Mổ nội soi (phổ biến)
- Mổ mở (trường hợp đặc biệt)
CHĂM SÓC SAU ĐIỀU TRỊ
- Chế độ ăn
- Ăn nhẹ, ít dầu mỡ
- Tăng dần khẩu phần theo hướng dẫn
- Tránh thức ăn nhiều cholesterol
- Sinh hoạt
- Vận động nhẹ sớm
- Tránh vận động mạnh trong 4-6 tuần
- Chăm sóc vết mổ
- Giữ sạch, khô
- Theo dõi dấu hiệu nhiễm trùng
- Dùng thuốc
- Uống thuốc đúng đơn
- Không tự ý ngưng thuốc
- PHÒNG NGỪA
- Duy trì cân nặng hợp lý
- Ăn ít chất béo, hạn chế đồ chiên rán
- Tăng cường rau xanh, trái cây
- Tập thể dục thường xuyên
- Khám sức khỏe định kỳ
- DẤU HIỆU CẦN ĐI KHÁM NGAY
- Đau bụng dữ dội, kéo dài
- Sốt cao
- Vàng da, vàng mắt
- Nôn nhiều
- THEO DÕI – TÁI KHÁM
- Tái khám đúng lịch hẹn
- Theo dõi chức năng tiêu hóa sau mổ
- THÔNG ĐIỆP TRUYỀN THÔNG
- Viêm túi mật thường do sỏi mật và có thể điều trị hiệu quả.
- Không chủ quan với đau vùng hạ sườn phải.
- Ăn uống hợp lý giúp phòng bệnh và tái phát.
- Phẫu thuật sớm giúp tránh biến chứng nguy hiểm.
- TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Bộ Y tế Việt Nam. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh ngoại khoa.
- Bệnh viện Chợ Rẫy. Tài liệu bệnh lý túi mật.
- World Health Organization (WHO). Digestive diseases guidelines.
- American College of Surgeons (ACS). Gallbladder disease management.
National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Gallstone disease.
